26 września 2015

Trwałość ruchów piłki czyli przemieszczanie miejsc edukacji Elżbieta Rogalska


Opis publikacji: Artykuł krąży wokół zagadnienia miejsca bytowania edukacji. Ukazuje, że edukacja to nie tylko szkolne mury, akademickie gmachy, ale również wnętrze człowieka, wewnętrzna potrzeba bycia nauczanym, bycia uczonym i bycia nauczającym, to również doświadczenie edukacji na co dzień – rzekomo nie związanej z jej zaistnieniem. 

Edukacja zamieszkuje w wielu miejscach. Najczęściej kojarzona jest  z występowaniem  w szkolnych murach, akademickich gmachach, przedszkolnych zabudowaniach.  Miejsce w swoim założeniu nie zna granic swojego tworzenia. Może zjawić się nagle, niespodziewanie, a może być skrzętnie budowane przez lata – jedno i drugie będzie tym samym – miejscem. Miejscem jednego człowieka, bądź miejscem rzeszy ludzi, miejscem dramatycznych przeżyć lub miejscem miłych wspomnień. Miejsce w swoim założeniu ma wiele miejsca dla różnych aspektów jego wykorzystania. Jednak niezależnie od kontekstu, niezależnie od konotacji i niezależnie od aspektu, miejsce zawsze jest czymś znaczącym. Miejsce w artykule będzie pojmowane różnorako, nie tylko jako rzecz materialna, dotykalna, rzeczywista, ale również jako konstrukty wewnętrzne bez konsystencji stałej.
            Pedagogika miejsca bo o niej mowa to według Marii Mendel „miejsce jest jak dom, ale także jak mała ojczyzna. Stanowi rodzaj mikroprzestrzeni, mogącej odgrywać rolę zarówno sfery prywatnej, jak i publicznej. Jest najbliższą człowiekowi, w jakiś sposób zamkniętą częścią przestrzeni, jest znanym, oswojonym wycinkiem jej wyzywającej, kusząco otwartej postaci. Miejsce to tam, gdzie toczy się nasze życie, to tam, gdzie jesteśmy, z uwzględnieniem wszystkich ontologicznych aspektów znaczenia bycia.” (M. Mendel, 2006) Definicja ta w pełni oddaje zakres jaki obowiązywać będzie w tym artykule. Natomiast edukację na potrzeby tego artykułu uznam za czynności zmierzające do przekazania wiedzy i umiejętności, nabycia doświadczenia, doskonalenia. Trwałość to według słownika języka polskiego „zdatny do użytku przez dłuższy czas”, ruch to „przemieszczanie się jakiegoś obiektu lub istoty.” (sjp.pwn.pl).  Natomiast piłka w ramach tego artykułu będzie konstruktem utożsamiającym wieloznaczeniowość terminu miejsce. Artykuł będzie więc poruszał temat miejsca jako wieloaspektowego pojmowania bytu, przemieszczającego się wraz z człowiekiem, dzięki któremu (miejscu) człowiek nabywa nowe doświadczenie.
            Edukacja jako miejsce przemieszczania się człowieka na pewno jest związana ze szkolnymi murami. To w ich pomieszczeniu, strukturze i przestrzeni, człowiek spędza dużą ilość czasu, najbardziej twórcze lata życia, najbardziej chłonne wiedzy lata życia. Miejsce to stara się dostarczać odpowiednich doświadczeń, tak by człowiek kiedy będzie już zdolny do pracy, według przepisów, mógł przetrwać. Zresztą w toku ewolucji zawsze chodziło o przetrwanie gatunku.
            Edukacyjny wymiar miejsca to również wnętrze człowieka, jak pisał Heidegger „to dopiero poezja sprowadza człowieka na ziemię, ku niej, wprowadza go w ten sposób do zamieszkiwania.” (Heidegger, 2002) – czyżby autor miał na myśli zamieszkiwanie własnego wnętrza ? – jeśli tak to zgadzam się w pełni, to poezja sprawia, że zaczynamy czuć siebie w sobie, czuć mieszkanie własnego bytu. Zew własnej natury, bliskość swoich myśli, bicia serca.
Edukacja w ramach wewnętrznych to również uczucie spełnienia w chwili kiedy wykonujesz coś co kochasz. To globalne przyczynianie się do poprawy jakości życia. To drgania serca spowodowane altruistycznym uniesieniem w chwili pomocy komuś mniej sprawnemu, choremu, umierającemu. Tanatopedagogika to doskonałe miejsce dla poszukiwania siebie w empatii, miłości, złości, gniewie, bezradności. Tanatopedagogika to świetne miejsce na samodoskonalenie, zwiększanie poczucia własnej wartości, poczucia wiary w siebie, samokształcenia. Tanatopedagogika to również miejsce odnajdywania siebie wśród innych, współprzeżywania, współtworzenia, współbycia, współtowarzyszenia z kimś obcym, z kimś bliskim, z nieokreślonym czymś (parapsychologia). Tanatopedagogiki to doskonałe miejsce do zastanowienia się nad jakością swojego życia.
            Edukacyjny wymiar miejsca to również miejsca przeżycia estetycznego. Oprócz kościołów, zabytków, muzeów, jest to również ta tak rzadko spotyka wrażliwość artystyczna. Sytuacja, w której fotograf, malarz, rysownik, rzeźbiarz, snycerz etc. odczuwa przypływ niewiadomej energii i tworzy swoje dzieło.
            Miejsce w pedagogice to również wspomnienia, w znaczeniu duchowym jak i obecnym materialnie -   w postaci stałej. Kultura coraz bardziej nastawiona na odbiór bodźców wizualnych odzwierciedla bylejakość interakcji, przemieszczania się człowieka z miejsca do miejsca, z sacrum stworzonym tylko dla siebie, to rozpryskanie mozaiki na pomniejsze części. Dzisiaj jestem tutaj, jutro będę tam, dzisiaj ten element odwiedzę, jutro odwiedzę tamten element. O tej godzinie będę na uczelni, o tej na siłowni, a o innej odwiedzę kogoś mi bliskiego, ale nie stworzę nigdy mozaiki całości, nie pozbieram elementów, nie stworzę miejsca ogólnie prywatnego i ogólnie dostępnego, bo do części miejsc mogę mieć dostęp tylko ja. Jak w filmie incepcja, mamy poziomy naszych miejsc, odzwierciedlonych w zakamarkach mózgów i nie damy klucza, kodu dostępu do ich odkrycia, byle komu, a na pewno nie wszystkim. Nie każdego wpuścimy do  naszego magicznego ogrodu (Grzesiak, Hipnotiks cz. I). 
            Podsumowując pedagogika miejsca nie ma trwałości ruchu, chociaż bywają miejsca ogólnie dostępne dla jej zamieszkiwania. Edukacja zamieszkuje praktycznie każdy teren, czy to teren stały czy wyobrażony, czy zewnętrzny, czy wewnętrzny – każdy z tych elementów, każda jedna konstrukcja całości mozaiki – czegoś uczy. Miejsce edukacji to nie tylko szkoła, ale również poezja, przeżycia estetyczne, odbiór wizualny, przemyślenia tanatopedagogiczne, altruizm, egoizm, prywatność i sfera publiczna, to również konstrukcje umysłu, to uczucie spełnienia. Odkrycia przestrzeni prywatnych stają się możliwe za sprawą psychologii a szczegółowiej hipnozy.

Literatura:
M. Mendel (2006),Pedagogika miejsca, red. M. Mendel, DSWE TWP, Wrocław.
M. H e i d e g g e r (2002) : „…poetycko mieszka człowiek…”. W: I d e m : Odczyty i rozprawy., Przeł. J. M i z e r a . Kraków, s. 170.
Audiobook: Mateusz Grzesiak, Hipnotiks, cz. 1 - Magiczny Ogród
Film: Incepcja



autor: Elżbieta Rogalska: z wykształcenia technik informatyk, pedagog. Pracuje jako copywriter - content marketer. 

Pedagog, technik informatyk. Publikowała na łamach: "Edukacja i Dialog", "Nestor" i licznych portalach edukacyjnych i poetyckich.
Zajmuje się tematyką:  Przywództwem w edukacji, Tanatopedagogiką, Ciszą w życiu i twórczości Janusza Korczaka, Sytuacją Szkoły Wyższej w Polsce, Michelem Foucaultem, Reportażem, Horrorem wampirycznym,  Mateuszem Grzesiakiem, Justyną Nowotniak, e-commerce, content-marketing, SEO.

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz